Nướu Răng Là Gì? Cấu Tạo, Chức Năng, Bệnh Lý Thường Gặp

bs-quanganh
Cố vấn chuyên môn: Bác sĩ Nguyễn Quang Anh
  • Thành viên Hiệp hội Implant Quốc Tế ITI
  • Hiện đang là Giám đốc chuyên môn tại Trung Tâm ViDental Clinic
  • Thực hiện cấy ghép Implant thành công cho hơn 1000+ khách hàng

Nướu răng là gì?

Nướu răng là gì? Nướu răng còn được gọi với cái tên khác là lợi, đồng thời cũng là một phần của niêm mạc miệng. Chúng bao bọc xung quanh cổ răng và xương ổ răng, giúp giữ kín cổ răng phía dưới. Vị trí của nướu được xác định từ phần cổ răng cho đến đáy hành lang miệng (lằn tiếp hợp niêm mạc di động).

So với các mô mềm xung quanh phần môi và má, phần lớn các mô nướu đều dính chặt vào khung xương phía dưới. Điều này giúp cho răng và một số cơ quan khác trong khoang miệng chống lại hoặc hạn chế được sự ma sát của thức ăn.

Nướu răng bao bọc xung quanh cổ răng và xương ổ răng
Nướu răng bao bọc xung quanh cổ răng và xương ổ răng

Cấu tạo của nướu răng

Cấu tạo của nướu răng gồm 7 phần như sau:

  • Nướu rời hay nướu tự do: Nướu rời hay nướu tự do chính là phần mô màu hồng bao quanh chân răng, bác sĩ có thể dùng cây thăm dò và tách ra khỏi bề mặt răng. Nướu răng có giới hạn từ đường viền đỉnh nướu đến rãnh nướu, có viền phù lên men răng, đồng thời bờ nướu cách cổ răng từ 0,5 – 2mm.
  • Nướu dính: Nướu dính có giới hạn từ đường rãnh nướu đến phần tiếp giáp giữa nướu và lớp niêm mạc. Phần nướu dính ở vòm miệng không có ranh giới rõ ràng giữa nướu và niêm mạc như nướu rời. Đặc điểm của nướu dính là ít sợ collagen, không có mô liên kết, nhiều sợi đàn hồi, có thể dính chặt vào răng và xương bên dưới răng. Ngay bề mặt nướu có chấm nhỏ li ti màu cam. Nướu dính có chiều cao tăng theo độ tuổi, từ 1 – 9mm và chiếm nhiều diện tích chiều cao từ chân răng nhất là ở vùng răng cửa, sau đó giảm dần ở răng nanh và răng sau.
  • Khe nướu: Đây là giới hạn giữa răng và nướu tự do, ở phần đáy có nhiều biểu mô kết nối răng và nướu. Khe nướu khỏe mạnh không vượt quá 2mm với độ sâu khe nướu đo được bằng cây đo túi và quan sát trên mẫu mô học có thể khác nhau.
  • Nướu sừng hóa: Trải dài từ bờ viền nướu đến đường tiếp nối giữa niêm mạc và nướu, gồm cả nướu dính và nướu rời. Đây là bộ phận cần thiết có khả năng giữ viền nướu đúng vị trí là luôn trong trạng thái khỏe mạnh. Thông thường nướu sừng hóa có chiều cao từ 1 – 9mm, kích thước này tăng dần theo độ tuổi. Răng khểnh, răng nanh, răng cối là các răng lệch ra ngoài, thường có nướu sừng hóa ngắn.
  • Đường tiếp nối nướu và niêm mạc: Là đường cong hình vỏ sò, có chức năng phân chia nướu sừng hóa và niêm mạc xương ổ. Có thể dễ dàng nhận biết đường tiếp nối nướu và niêm mạc bằng cách dùng tay kéo môi hoặc má ra ngoài để thấy niêm mạc xương ổ có màu đỏ sẫm, không có chấm li ti.
  • Gai nướu: Là phần nướu ở giữa các khe chân răng, giúp lấp đầy khoảng trống giữa các răng. Gai nướu gồm 2 loại là gai nướu ngoài và trong, được liên kết với nhau bằng yên nướu.
  • Lõm nướu: Là các rãnh dọc nướu răng, có vị trí ngay giữa các răng trong vùng nướu dính. 
Cấu tạo nướu răng gồm 7 phần
Cấu tạo nướu răng gồm 7 phần

Nướu khỏe có đặc điểm như thế nào?

Nướu răng bình thường sẽ có màu hồng san hô. Hình dạng nướu khỏe mạnh là hình cong hoặc vỏ sò, với đặc điểm ôm sát xung quanh mỗi răng. Chúng lấy đầy vừa khít với từng khoảng trống giữa các răng, đồng thời bám chặt vào răng. Đặc biệt phần tiếp giáp giữa rìa nướu tự do và răng được thu hẹp, mỏng. Ngoài ra, khi đánh răng hoặc sử dụng thiết bị thăm dò nha chu, nướu khỏe không gây ra bất kỳ phản ứng phụ nào, không chảy máu hay đau nhức. 

Nếu nướu có màu đỏ, trắng, xanh lam có thể là biểu hiện của tình trạng viêm nướu hoặc một số bệnh lý khác. Màu sắc của nướu có thể thay đổi tùy thuộc vào:

  • Độ dày nướu.
  • Mức độ sừng hóa biểu mô.
  • Lưu lượng máu chảy đến nướu.
  • Tác dụng phụ của thuốc.
  • Sắc tố tự nhiên của da.
  • Ảnh hưởng của bệnh lý khác.
  • Do ăn uống, sinh hoạt.

Chức năng của nướu răng là gì?

Trong khoang miệng, nướu răng đóng vai trò đặc biệt quan trọng, trong đó những chức năng chính của nướu phải kể đến như:

  • Góp phần nâng cao khả năng bám dính và giữ ổn định cho các răng nằm trong mỏm xương ổ răng.
  • Liên kết từng chiếc răng riêng lẻ trên một hàm thành cung răng liên tục, đồng nhất.
  • Duy trì sự liên tục của lớp niêm mạc miệng nhờ vào biểu mô được kết nối bao quanh từng cổ răng và gắn dính với bề mặt răng.
  • Tạo thành tuyến ngoại vi vững chắc, chống lại sự tấn công, xâm nhập của các loại vi khuẩn gây hại.
  • Là bộ phận cấu thành mô nha chu, do đó khi nướu bị tổn thương sẽ ảnh hưởng tới chức năng của răng, khiến răng không thể đứng vững được nữa.
Nướu răng đóng vai trò quan trọng trong khoang miệng
Nướu răng đóng vai trò quan trọng trong khoang miệng

Các bệnh lý và biến chứng liên quan đến nướu răng là gì?

Trong cuộc sống hàng ngày, nhiều khi chúng ta hay lơ là, xem nhẹ việc bảo vệ nướu. Thói quen này đặc biệt nguy hiểm bởi nó có thể gây ra nhiều bệnh lý liên quan tới nướu, gây ảnh hưởng tới sức khỏe răng miệng của bạn. Một số bệnh lý về nướu phổ biến gồm có:

Gây hôi miệng

Tưởng chừng như đơn giản và không gây cảm giác đau đớn nhưng hôi miệng lại khiến nhiều người bị ám ảnh bởi nó có thể ảnh hưởng trực tiếp đến sự tự tin, quá trình giao tiếp, công việc, cuộc sống và tinh thần của bạn. Nướu không khỏe sẽ trở thành nơi trú ngụ tuyệt vời của các loại vi khuẩn, tích tụ nhiều loại kỵ khí, làm hơi thở có mùi khó chịu.

Với tình trạng này, bạn nên tới các phòng nha để kiểm tra các bệnh lý về răng miệng, cạo vôi răng định kỳ từ 3 – 6 tháng/lần. Chú ý vệ sinh răng hàng ngày kết hợp cùng nước súc miệng, hạn chế các thực phẩm gây mùi để kiểm soát nguy cơ hôi miệng.

Dẫn tới tụt nướu

Tụt nướu hay viêm nướu là các bệnh lý răng miệng dạng nhẹ. Biểu hiện của nó là vùng lợi răng bị tuột xuống, không còn bám dính vào chân răng như tự nhiên. Hiện tượng này còn được gọi là tụt lợi, làm lộ chân răng ra ngoài, gây cảm giác đau nhức, khó chịu.

Tụt nướu thường xảy ra do việc vệ sinh răng miệng kém, chế độ ăn uống không đủ chất, thiếu hụt vitamin C, hoặc do mắc phải một số bệnh lý khác gây ra tình trạng nóng trong, cơ thể mất dần sức đề kháng. Ngoài ra, cũng có thể là trong khi đánh răng, bạn đã dùng lực tác động quá mạnh nên dẫn đến nướu bị tụt xuống.

Với bệnh lý này, bạn nên thay đổi bàn chải, kem đánh răng hợp lý, tập thói quen vệ sinh răng miệng đúng khoa học. Việc lấy vôi răng định kỳ vô cùng cần thiết, bởi nó sẽ làm sạch đi vi khuẩn và các mảng bám trên răng, tạo môi trường vô trùng cho nướu phát triển như cũ. Bên cạnh đó, bạn cũng nên sắp xếp lại chế độ ăn uống phù hợp, bổ sung nhiều rau xanh và vitamin để bảo vệ nướu được tốt nhất.

Gây viêm lợi

Viêm lợi hay viêm nướu là tình trạng trên lợi xuất hiện các vết sưng đỏ, có nhiều mảng bám, dễ gây chảy máu. Khi này, bệnh đã bắt đầu gây hại tới mô nướu và xương ổ nâng đỡ quanh răng, gây nên tình trạng tụt nướu, khiến răng bắt đầu lung lay. Nếu không được điều trị kịp thời, bệnh có thể tiến triển thành viêm nha chu, dẫn đến nguy cơ mất răng vĩnh viễn.

Viêm nướu là tình trạng trên lợi xuất hiện các vết sưng đỏ
Viêm nướu là tình trạng trên lợi xuất hiện các vết sưng đỏ

Nguyên nhân gây ra viêm lợi thường do việc vệ sinh răng miệng không sạch sẽ, hình thành các mảng bám trên răng. Ngoài ra còn nhiều yếu tố khác như phụ nữ trong thời kỳ mang thai, bị rối loạn nội tiết tố, tới kỳ kinh nguyệt, người bị ung thư hoặc HIV gây suy giảm miễn dịch, người sử dụng thuốc làm giảm lượng nước bọt, người thường xuyên hút thuốc khiến các mô nướu khó tự phục hồi…

Khi bệnh đang ở mức độ nhẹ, bạn hoàn toàn có thể tự điều trị khỏi viêm lợi bằng cách thay đổi chế độ sinh hoạt, ăn uống hàng ngày. Chú trọng việc vệ sinh răng miệng đều đặn, dùng chỉ nha khoa, nước muối hoặc nước súc miệng để làm sạch chuyên sâu. Tăng cường các loại thực phẩm có lợi, giàu vitamin, cải thiện sức đề kháng, loại bỏ các thói quen xấu như hút thuốc.

Gây bệnh viêm nha chu

Đây là bệnh lý có liên quan trực tiếp đến các mô nâng đỡ quanh chân răng. Viêm nha chu bao gồm bệnh của nướu và các bệnh lý khác phá hủy mô nâng đỡ sâu bên dưới nướu, nặng hơn thì có thể dẫn đến mất răng. Nó thường có các triệu chứng như tụt nướu, chảy máu chân răng, hôi miệng, mất răng… Bệnh thường xuất phát từ việc vi khuẩn tích tụ lâu ngày, gây mảng bám trên răng, khoáng hóa thành vôi răng, khiến nướu bị tổn thương gây đau đớn và làm mất tính thẩm mỹ.

Để loại bỏ viêm nha chu. bạn cần chú ý tới thói quen vệ sinh răng miệng hàng ngày để lấy đi mảng bám và vi khuẩn tích tụ trên bề mặt răng và khe nướu. Đồng thời nên đi lấy vôi răng định kỳ để loại bỏ mọi nguy cơ gây bệnh trên răng, tránh gây hôi miệng và phát hiện sớm được các bệnh lý về nướu cùng các bệnh răng miệng khác, qua đó có phương pháp điều trị kịp thời.

Trong trường hợp viêm nha chu nhẹ, mật độ bám dính trên răng ít, bác sĩ sẽ xử lý tại bề mặt của gốc răng để loại bỏ các ổ mủ. Đồng thời lấy cao răng, phục hình tạm thời để loại bỏ vi khuẩn bám dính, tạo điều kiện cho nướu tái sinh, ôm lấy thân răng. Còn nếu trường hợp túi nha chu có kích thước trên 5mm, mật độ bám dính nhiều, bác sĩ sẽ cân nhắc tới biện pháp phẫu thuật sao cho nhanh và an toàn nhất, tránh gây đau đớn cho người bệnh.

Gây mất răng, rụng răng

Không ít người khi bị viêm nướu đã phải đối mặt với nguy cơ mất răng. Viêm nướu ở giai đoạn nặng là viêm nha chu khiến cho răng bị lung lay do tiêu xương ổ và giãn dây chằng xung quanh răng. Đây cũng là biến chứng nặng nhất mà nhiều người lo sợ, nếu để mất răng diễn ra trong thời gian dài có thể gây ra nhiều hậu quả nghiêm trọng như:

Bị viêm nướu đã phải đối mặt với nguy cơ mất răng
Bị viêm nướu đã phải đối mặt với nguy cơ mất răng
  • Việc ăn nhai trở nên khó khăn, kém ngon miệng, chán ăn, cơ thể thiếu hụt đi các dưỡng chất cần thiết, tăng nguy cơ mắc các bệnh về tiêu hoá như táo bón, đau dạ dày, viêm đại tràng…
  • Làm vùng da quanh miệng bị chảy xệ, gây lão hoá sớm, diện mạo khuôn mặt bị thay đổi, có thể khiến mặt bị méo, mất cân xứng.
  • Mất răng gây tiêu xương hàm vì không có lực nhai kích thích. Nếu muốn trồng răng thay thế, bắt buộc bạn phải tiến hành ghép xương, nâng xoang, quá trình điều trị sẽ càng khó khăn, phức tạp và tốn thời gian hơn.
  • Ảnh hưởng xấu tới các răng còn lại, răng đối diện có thể bị trồi lên hoặc thòng xuống, răng xung quanh dễ lung lay, chạy xô lệch, tăng nguy cơ mất thêm răng.
  • Nếu rụng các răng ở mặt ngoài dễ gây mất thẩm mỹ, tạo tự ti trong giao tiếp và phát âm không chuẩn xác.

Để tránh các tác động tiêu cực từ mất răng gây ra, hiện nay bạn có thể dùng phương pháp trồng răng giả thay thế càng sớm càng tốt. Trong đó, phương pháp cấy ghép implant để khôi phục toàn bộ chân răng, chức năng và tính thẩm mỹ của răng đang được đánh giá khá cao.

Gây ra bệnh viêm phổi

Một trong những biến chứng đặc biệt khác của viêm nướu chính là viêm phổi. Nghe qua có vẻ như không liên quan nhưng hệ thống tai – mũi – họng vốn là một hệ thống liên thông với nhau vô cùng chặt chẽ. Khi bị viêm nướu kéo dài mà không được điều trị dứt điểm, người bệnh dễ hít vi khuẩn từ khoang miệng đi thẳng vào trong phổi, qua đó làm gia tăng nguy cơ mắc bệnh viêm phổi.

Trên thực tế, viêm nướu là bệnh có thể dễ dàng phát hiện sớm và điều trị dứt điểm. Do đó, khi phát hiện ra bất cứ triệu chứng bất thường nào trong răng miệng, bạn cần tới ngay các phòng khám nha khoa và bệnh viện để được chẩn đoán và chữa trị càng sớm càng tốt. Tránh tình trạng để lâu, khiến bệnh trở nặng và làm việc điều trị thêm phức tạp, khó khăn, tốn kém nhiều chi phí hơn.

Cách chăm sóc để nướu răng luôn khỏe mạnh

Có rất nhiều người không biết vệ sinh răng miệng như thế nào cho đúng cách, do vậy khi mắc phải các bệnh về răng miệng đều nghĩ là do các tác nhân bên ngoài, yếu tố di truyền, răng yếu bẩm sinh… gây ra chứ không hề nghĩ tới việc bản thân chăm sóc răng miệng chưa đúng cách. Vậy nên, bạn cần đặc biệt quan tâm tới những vấn đề sau để đảm bảo nướu răng luôn khỏe mạnh.

Chú ý chăm sóc răng miệng hàng ngày để nướu khỏe mạnh
Chú ý chăm sóc răng miệng hàng ngày để nướu khỏe mạnh
  • Đánh răng trước khi đi ngủ và vào buổi sáng sau khi thức dậy, đặc biệt nên đánh răng hoặc súc miệng sau các bữa ăn trong ngày. Điều này sẽ giúp bạn loại bỏ được các mảng bám cứng đầu, thức ăn thừa, tránh hôi miệng và phòng ngừa sâu răng hiệu quả.
  • Dùng bàn chải lông mềm và kem đánh răng chứa nhiều fluor, chải răng theo vòng tròn và nhẹ nhàng, tránh tác động mạnh gây tổn thương tới răng và nướu.
  • Sử dụng chỉ nha khoa (chỉ nên dùng 2 lần/ngày) hoặc nước súc miệng, nước muối sau bữa ăn để loại bỏ cặn thức ăn. Tránh hình thành môi trường thuận lợi cho các loại vi khuẩn có hại tích tụ, sinh sôi và phát triển trên nướu răng.
  • Đảm bảo chế độ ăn uống lành mạnh, đầy đủ dinh dưỡng và các loại vitamin. Xây dựng thực đơn khoa học, tăng cường rau xanh, tránh các món chứa nhiều gia vị, nhiều đường, dầu mỡ, thức ăn quá cay, quá nóng – lạnh, nhiều tinh bột, các loại nước ngọt, đồ uống có gas, bia rượu.
  • Tránh các tác động mạnh lên răng và nướu bằng cách ăn các món mềm, tránh ăn các món cứng, hạn chế những thói quen xấu như dùng răng để cắn đồ vật, ngậm các vật cứng, dùng tăm xỉa răng…
  • Không nên hút thuốc lá bởi nó làm giảm tiết nước bọt, mất sức đề kháng của khoang miệng trước các loại vi khuẩn gây hại.
  • Nên đi cạo vôi răng và khám răng định kỳ tại các cơ sở nha khoa uy tín để được làm sạch chuyên sâu. Đồng thời phát hiện sớm các dấu hiệu, vấn đề về sức khỏe răng miệng, qua đó có phương án khắc phục nhanh chóng, kịp thời.

Trên đây là tất cả những thông tin liên quan đến cấu tạo, chức năng và các bệnh lý thường gặp với nướu răng. Đây là một bộ phận quan trong trong khoang miệng, cần được chăm sóc kỹ để tránh đau nhức hay gây ra bệnh lý nha khoa. Nếu nướu răng gặp vấn đề bất thường, bạn nên nhanh chóng tìm gặp bác sĩ để được kiểm tra, xử lý.

Trở thành người đầu tiên bình luận cho bài viết này!

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *

1000+ Khách hàng hài lòng với nụ cười mới
Khách hàng hài lòng

Tặng gói SPA RĂNG SỨ trị giá 2,5 triệu đồng

kollss
Hệ thống cơ sở
CƠ SỞ CHÍNH

Cơ sở Trung Tâm ViDental Clinic - Hà Nội: Tầng 4 - 18 Huỳnh Thúc Kháng kéo dài, Láng Thượng, Đống Đa, Hà Nội

Điện thoại: (+84) 987.933.309

Cơ sở trung tâm TP.HCM: 193 Hoàng Văn Thụ, Phường 8, Quận Phú Nhuận, TP. HCM

Điện thoại: (+84) 987.933.309

HỆ THỐNG CHI NHÁNH

Trung Tâm ViDental Clinic - Đống Đa, Hà Nội : Tầng 4 - Số 18 Huỳnh Thúc Kháng kéo dài, Láng Thượng, Đống Đa, Hà Nội

Trung Tâm ViDental Clinic - Phú Nhuận TPHCM : 193 Hoàng Văn Thụ, Phường 8, Quận Phú Nhuận, TP. HCM

Messenger zalo

Hãy gọi ngay

0987.933.309